Studieopzet
De verschillende leerroutes bestaan uit modules waarin u een of twee competenties ontwikkelt. De theorie is een instrument om uw inzichten te verdiepen, kennis te vergroten en u handvatten te bieden voor de dagelijkse praktijk. De praktijksituaties van u en uw medestudenten vormen het uitgangspunt. Concrete ervaringen leveren de input voor praktijkopdrachten. Deze voert u uit in uw eigen werksituatie.
Er zijn verschillende mogelijkheden om de masteropleiding te volgen:
Tweejarig deeltijdprogramma
U kiest een leerroute uit een van de vier uitstroomprofielen:
- Onderwijs en zorg;
- Onderwijs en leerproblemen;
- Onderwijs en gedragsproblemen;
- Begeleiden en innoveren.
Eenjarig voltijdprogramma
Bij het voltijdprogramma kunt u kiezen uit twee leerroutes:
- Gespecialiseerd leraar zorg (uit het uitstroomprofiel Onderwijs en zorg);
- Remedial Teacher (uit het uitstroomprofiel Onderwijs en leerproblemen).
E-learning programma
Bij het E-learningprogramma hebt u keuze uit de volgende leerroutes:
- Remedial teacher
- Taalspecialist/dyslexie
- Reken- en wiskundespecialist/dyscalculie
- Gespecialiseerd leraar zorg po
Hoe ziet de opleiding eruit?
Elke leerroute bevat een onderzoekslijn, een begeleidingslijn en een set specifieke modules. De modulebijeenkomsten worden afgewisseld met begeleidingsbijeenkomsten. U werkt doorlopend aan uw praktijkgerichte onderzoek. Daarnaast werkt u zelfstandig, samen met uw medestudenten, in leerteams. Naast het vastgestelde programma is er vrije ruimte gereserveerd waarbinnen u zelf accenten kunt leggen. U studeert af met een onderzoek waar uw eigen werkpraktijk centraal staat.
De master SEN levert een bijdrage aan de ontwikkeling tot expert met als focus de speciale onderwijszorg op het niveau van de leerling, de klas en de schoolorganisatie. Na afronding van de opleiding bent u beter in staat uw werkpraktijk onderzoeksmatig te verbeteren. Dit betekent dat u op basis van (inter)nationale kennisbronnen:
- theorie en (eigen) onderzoeksresultaten constructief gebruikt bij het analyseren en oplossen van praktijkproblemen;
- handelt en beslist in complexe situaties waar theorie en/of onderzoek niet toereikend zijn;
- dilemma’s van de speciale onderwijszorg duidt en in een breder maatschappelijk en ethisch perspectief plaatst;
- reflecteert op uw functioneren en de uitkomsten gebruikt voor het uitbouwen van uw persoonlijke ontwikkeling;
- uw kennis effectief met anderen deelt.
Afhankelijk van uw uitstroomprofiel verdiept u zich in verschillende onderzoeksvragen. Voorbeelden hiervan zijn:
- het doelmatig managen van individuele zorgvragen waarbij kwaliteit het sleutelwoord is voor leraar en leerling;
- het ontwerpen en uitvoeren van effectieve orthopedagogische en orthodidactische interventies;
- gespecialiseerde reken- en taalbegeleiding;
- het coachen en begeleiden van leerkrachten in complexe onderwijssituaties die om multidisciplinair overleg vragen;
- het vertalen van actuele kennis op het gebied van leer- en gedragsproblemen naar gefundeerd handelen.
Studiebelasting
Iedere leerroute is opgebouwd uit modules en drie leerlijnen (leerlijn modules, leerlijn studieloopbaanbegeleiding en leerlijn praktijkonderzoek, zie ook pagina…). Elke module beslaat een periode van acht weken. De leerlijnbijeenkomsten vinden plaats gedurende de hele opleidingstijd, met steeds twee uur per leerlijn. De opdrachten die daaruit voortvloeien, voert u veelal uit op uw werkplek en tijdens werktijd. Er wordt van u verwacht dat u minimaal twee dagdelen per week in het onderwijs op een (leer)werkplek die past bij het doel en het niveau van de opleiding. Als u geen betrekking in het onderwijs hebt, sluit u een studie- of leerwerkplekcontract af met een school.
Competentieprofiel
In de opleiding ontwikkelt u de benodigde competenties voor uw werk als docent in de speciale onderwijszorg. Het competentieprofiel staat vermeld in het rapport ‘Bekwaam & Speciaal’. Dit profiel is ontwikkeld met ondersteuning van de Stichting Beroepskwaliteit Leraren (SBL). Samen met partners uit het werkveld is dit generieke profiel geconcretiseerd en vertaald in concrete indicatoren die leidend zijn voor de studie. Voorbeelden van deze indicatoren zijn:
- benut alle relevante informatiebronnen (bijvoorbeeld leerlingen, ouders, collega’s enz. zijn als bron van informatie benut);
- demonstreer effectief orthopedagogisch handelen met betrekking tot complexe orthopedagogische hulpvragen;
- analyseer door voor- en nameting welk effect de zelf ontworpen orthodidactische maatregelen in de praktijk hebben.
Door het ontwikkelen van competenties binnen dit generieke profiel bent u in staat de rol van expert te vervullen. Ook vormt u als een primus inter pares een verbindende schakel tussen uw collega’s en professionals in en buiten de school. Feitelijk leidt de opleiding master SEN niet op voor een specifieke functie. Het primaire doel van de opleiding is om leraren aanvullende competenties te laten ontwikkelen waarmee zij een voortrekkersrol kunnen vervullen bij het zoeken naar antwoorden op complexe vragen in de domeinen ‘Onderwijs en Zorg’, ‘Onderwijs en Leerproblemen’, ‘Onderwijs en Gedragsproblemen’ en ‘Begeleiden en Innoveren’.
Ontwikkelen van competenties
De kern van de te ontwikkelen competenties is dat de afgestudeerde master SEN een leidende rol heeft bij het initiëren, ontwikkelen en realiseren van krachtige onderwijsleersituaties en een goed pedagogisch klimaat ten behoeve van de gehele groep leerlingen in de school. Dit kan tot uiting komen zowel in de rol van leerkracht als in de rol van begeleider/coach van leerkrachten.
De inhoud van de opleiding sluit nauw aan bij kritische en complexe situaties die zich kunnen voordoen in uw werk. Dergelijke situaties vragen om competenties als:
- Planmatig begeleiden en managen van diversiteit;
- Handelingsgericht werken;
- Multidisciplinair handelen;
- Ketengericht interveniëren.
Koppeling theorie en praktijk
In de leerroutes is er een sterke wisselwerking tussen theorie en praktijk. U leert wetenschappelijke inzichten te zoeken, te beoordelen en te vertalen naar uw eigen
praktisch handelen. Uitgangspunt vormen de praktijksituaties van u en uw medestudenten. Concrete ervaringen leveren de input voor praktijkopdrachten. Deze voert u uit in uw eigen werksituatie.
Elke module sluit u af met een beroepsproduct waarin u uw kennisbasis aantoont. Daarnaast wordt uw kennis ook getoetst door middel van de master SEN kennisbasistoets (multiple choice). Vervolgens laat u in een competentie-examen zien dat u de competenties van de gevolgde modules hebt ontwikkeld en deze hebt geïntegreerd in een handelingsrepertoire. Ook in het praktijkgericht onderzoek, dat van meet af aan een rode draad in de opleiding vormt, staat de koppeling tussen theorie en uw eigen praktijk centraal. Met dit onderzoek laat u zien dat u vragen uit uw praktijk op een gefundeerde manier kunt beantwoorden, waardoor u de kwaliteit van het onderwijs verhoogt. U baseert uw onderzoek op relevante wetenschappelijke theorieën. Daarna verzamelt u gegevens op methodische wijze. De uiteindelijke resultaten van uw onderzoek legt u vast en deelt u met anderen.
Studiebegeleiding
Ervarings- en vakdeskundige docenten begeleiden u in uw leerproces. De docenten hebben veelal ruime ervaring in het (speciaal) onderwijs. Aan het begin van de opleiding stelt u uw persoonlijk professioneel ontwikkelingsplan (PPOP) samen. Daarin beschrijft u uw leerdoelen. Het PPOP vormt de leidraad van uw opleiding.
De studiecoach begeleidt u tijdens uw leerroute, zowel individueel als in groepsverband. Samen bespreekt u uw studievoortgang en andere relevante zaken. De studiecoach begeleidt ook de studieloopbaanbijeenkomsten. Daarin wisselt u van gedachten met uw medestudenten over ervaringen, vragen en problemen die u tegenkomt in uw werk. Ook bespreekt u samen de inhoud van elkaars portfolio en persoonlijke professionele ontwikkeling.




